Afgelopen dinsdag was het weer Prinsjesdag. Dat de coalitie nog geen oplossing heeft voor Box 3 in de Inkomstenbelasting, is vanuit fiscaal perspectief wellicht (alweer) het belangrijkste nieuws. Of misschien juist niet…
Wederom geen (begin van een) aanpak voor de radicale hervorming van de belastingwetgeving, maar dat is geen nieuws. Wel (?) dat de meeste Nederlanders komend jaar aan koopkracht circa 0,1% in gaan leveren. Samen met de lijst met opmerkelijke belastingconstructies (waaronder aanpak schenking op papier) en proefballonnetjes over verder inperken van lenen bij de BV of een soberder eigen woning aftrek (Henri Bontenbal, HJ Schoo-lezing van augustus 2026) levert een en ander toch weer het beeld op van die commercial “knibbel, knabbel, knuistje, wie knabbelt er aan mijn huisje: De Belastingdienst”.
De oplossing voor Box 3 willen D66, CDA en VVD nu binnen een halfjaar vinden maar vooralsnog lijkt links en rechts schrapen het motto.
De plannen in het kort.
Wat verandert er in 2027 voor particulieren?
Voor de particulier weinig vrolijkheid. De energierekening stijgt (licht) door met name een verhoging van het gasbelastingtarief van 60,07 cent naar 61,63 cent (excl. btw) per kubieke meter, een stijging van 2,6% in 2027 daar waar het energiebelastingtarief met ongeveer 3,9% daalt van 9,16 cent naar 8,80 cent (excl. btw) per kilowattuur. Voor een huiseigenaar zonder zonnepanelen en een gemiddeld energieverbruik (ongeveer 2.580 kWh stroom en 900 m³ gas) betekent dit in 2027 een lichte stijging van de belastingen op de energierekening van €311,15 naar €317,22 (incl. btw) per jaar.
Huishoudens gaan naar verwachting in 2027 verder meer betalen voor het transport van elektriciteit en gas (de gemiddelde stijging van de transportkosten beloopt zo’n 20%) en ook de extra kosten voor het voorgestelde bijmengen van groen gas door energieleveranciers zullen naar verwachting aan de huishoudens worden doorberekend, per jaar zo’n €90 bij een verbruik van 1000 kubieke meter. Om waterverspilling tegen te gaan gaat ook de belasting op leidingwater met 10 cent per 1000 liter omhoog, dus nog een extra €10 per jaar.
Huiseigenaren met zonnepanelen zijn verder de pineut doordat de salderingsregeling in 2027 komt te vervallen.
Daartegenover blijft de belastingvermindering op de energierekening bestaan, vanaf 1 januari 2030 alleen nog voor huishoudens, en is € 193 miljoen beschikbaar gesteld voor het Noodfonds Energie.
Doordat de verhoging van het eigen risico niet doorgaat, gaat de eerste schijf tot een inkomen van € 39.247 in de Inkomstenbelasting met 0,06 procentpunt omhoog tot 36,23% om het daardoor ontstane gat in de begroting op te vangen. De tweede schijf voor inkomens tussen € 39.247 en € 78.426 bedraagt 38,16% (2026: 37,56%) en het toptarief voor inkomens boven de € 78.426 blijft 49,50% waarbij deze inkomensgrens normaal elk jaar opschuift vanwege de inflatie maar nu wordt bevroren.
De arbeidskorting gaat met € 173 omhoog. Hierdoor houden werkenden iets meer loon over. De ouderenkorting, een belastingvoordeel voor 65-plussers, wordt daarentegen met € 100 verlaagd.
Wonen, vermogen en Box 3
Huizenbezitters met lage of zonder hypotheekschuld zien een versnelde afbouw van de aftrek van de hypotheekrente (Wet Hillen) van jaarlijks 4,8%. De aftrekpost eindigt hierdoor al in 2041 in plaats van 2048. De Hillen-aftrek bedraagt in 2027 nog 67,07% van het positieve verschil tussen het eigenwoningforfait en de aftrekbare kosten. In 2026 was dit 71,87%.
De stijging van de WOZ-waarde van woningen als grondslag voor de bepaling van het eigenwoningforfait over de periode 1 januari 2025 en 1 januari 2026 ligt landelijk gemiddeld tussen de 5,5% en 7,5%.
Waar het tarief van 36% voor 2027 gelijk is gebleven en het forfaitaire rendement voor spaargeld van 1,28 in 2026 naar 1,27% voor 2027 is verlaagd, stijgt het forfaitaire rendement voor overige bezittingen in Box 3 van 6,0% in 2026 naar 6,37% in 2027. Desgewenst kan men gebruik maken van de tegenbewijsregeling werkelijk rendement.
Mocht er al met al uiteindelijk nog wat te vieren zijn, weet even dat het bosje bloemen duurder wordt door de aanpassing van het btw-tarief op snijbloemen van 9% naar 21%, evenals het wijntje en het biertje door de automatische indexatie van de alcoholaccijnzen vanaf het komend jaar.
En mocht u bedacht hebben het feestje aan te kleden met een ballonvaart dan graag nog snel want ook voor de ballonvaart heeft het kabinet het voornemen het lage btw-tarief per 2028 af te schaffen zodat het reguliere tarief van 21% gaat gelden.
Wat verandert er in 2027 voor ondernemers?
Zakelijk gezien valt er evenmin veel te juichen. Veel vooral technische maatregelen in de Vennootschapsbelasting – zoals aanpassing valutaresultaten op afdekkingsinstrumenten onder deelnemingsvrijstelling, vervallen van het onzakelijkheidsvermoeden in de bedrijfsfusie- en splitsingsfaciliteit, verruiming forfaitaire regeling innovatiebox of implementatie Side-by-Side-pakket Wet Minimumbelasting (Pillar 2) – naast inperking van faciliteiten in de Inkomstenbelasting voor (startende) ondernemers: versobering en afschaffing (binnen drie jaar) van de stakingsaftrek en meewerkaftrek, versobering en afschaffing (per 1 januari 2028) van de verhoogde zelfstandigenaftrek (startersaftrek), afschaffing willekeurige afschrijving starters en startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid, afschaffing (per 1 januari 2029) bosbouwvrijstelling.
We zullen het moeten doen met de verhoging van de aftrekbare zakelijke reiskosten van €0,23 naar € 0,25 per kilometer. Met terugwerkende kracht tot 1 januari 2026.
